Pracodawcy, którzy poszukują pracowników, prowadzą proces rekrutacji. Zajmują się nim wyspecjalizowane osoby, które dokonują selekcji wysłanych CV i listów motywacyjnych.

Tylko wybrane osoby zapraszane są na rozmowę wstępną. Może się ona odbyć stacjonarnie lub zdalnie. Rekruter lub rekruterka mogą przeprowadzić pierwszą rozmowę za pośrednictwem telefonu lub wideorozmowy. Podczas niej dopytuje szczegółowo o zdobyte wykształcenie, doświadczenie zawodowe i inne treści zawarte w CV, dlatego zawarte tam informacje muszą być zgodne z prawdą. Wcześniej czy później, te informacje zostaną sprawdzone, a mijanie się z prawdą nie pomaga w zdobyciu pracy. 

Po pierwszej rozmowie, rekruter dzwoni do wybranych kandydatów, żeby zaprosić ich na kolejny etap. Zazwyczaj jest to już stacjonarne spotkanie w siedzibie firmy, a na spotkaniu są obecne inne osoby, na przykład bezpośredni przełożony, prezes lub dyrektor firmy. Podczas takiej rozmowy należy spodziewać się różnych pytań, takich jak powód szukania pracy, pytania z ogólnej wiedzy o firmie, sposoby reagowania na określone sytuacje, czy oczekiwania finansowe. Jednocześnie pracownik na każdym etapie ma prawo do zadawania pytań dotyczących stanowiska i firmy.  

Najprostsze procesy rekrutacyjne mają dwa etapy, ale zdarzają się sytuacje, w których ze względów formalnych rekrutacja ma kilka etapów. W dodatkowych etapach może się pojawić zadanie do wykonania w domu, które ma na celu sprawdzić umiejętności kandydatów, test wiedzy lub umiejętności w siedzibie firmy. Niektóre firmy, na przykład gastronomiczne, praktykują dzień próbny, który pozwala obu stronom na sprawdzenie swoich oczekiwań.  

Jak ograniczyć stres?

Aby ograniczyć stres, warto przećwiczyć sobie rozmowę rekrutacyjną w domu, ubrać się w elegancki sposób, aby dobrze się prezentować, dotrzeć na miejsce przed czasem, aby uniknąć spóźnienia, a także jak najczęściej chodzić na rozmowy rekrutacyjne. Każda z nich pozwala sprawdzić swoje oczekiwania i ocenić, czy chce się pracować w danym miejscu, czy też nie. Im więcej doświadczenia w rozmowach o pracę, tym mniejszy jest stres i dyskomfort. 

Jeśli otrzymasz ofertę pracy, pamiętaj, że nie masz obowiązku jej przyjmować. ​Jeśli cokolwiek wzbudza Twoje wątpliwości, daj sobie nawet kilka godzin do namysłu i skonsultuj się z inną osobą, której ufasz.

TRZY SEKTORY

Miejsca zatrudnienia w Polsce dzielą się na trzy sektory:

• pierwszy sektor, czyli sektor publiczny: jednostki samorządu terytorialnego (JST), administracja rządowa (np. urzędy wojewódzkie), publiczne placówki edukacyjne, 
• drugi sektor, czyli sektor prywatny: mikro, małe, średnie i duże przedsiębiorstwa - ich głównym celem jest osiąganie zysku, 
• trzeci sektor, czyli organizacje pozarządowe (NGO): fundacje i stowarzyszenia - najczęściej tworzą one stanowiska pracy w ramach środków finansowych pozyskanych w projekcie lub dzięki prowadzonej działalności gospodarczej.

Pracodawca może zatrudnić pracownika w ramach kilku rodzajów umów.  

UMOWA O PRACĘ

Umowa o pracę to podstawowa umowa, jaką można zawrzeć z pracownikiem. Może być zawarta na pełen etat (8 godzin dziennie lub 7 godzin dziennie w przypadku osób ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności) lub część etatu. Istnieją umowy na okres próbny, czas określony i nieokreślony. Zasady ich zawierania i rozwiązania, potrzebne dokumenty oraz prawa i obowiązki pracownika zawarte są w Kodeksie Pracy. 

Pracodawcy, którzy zatrudniają powyżej 50 osób, muszą mieć regulamin pracy. Jeśli firma jest objęta układem zbiorowym pracy, to on – zamiast regulaminu wynagradzania – określa zasady wypłaty wynagrodzeń. Jeśli układu zbiorowego nie ma, zasady te zawiera regulamin wynagradzania. Regulamin pracy określa zasady ewidencji czasu pracy oraz prawa i obowiązki pracownika. Jeśli w firmie jest mniej niż 50 pracowników, pracodawca może, ale nie musi tworzyć regulaminu. Jeśli w firmie jest regulamin pracy, pracownik musi się z nim zapoznać i potwierdzić, że to zrobił, w momencie przyjmowania do pracy. 

W ramach umowy o pracę przysługuje kilka rodzajów urlopów. Najczęściej wykorzystywany jest urlop wypoczynkowy. Liczba dni tego urlopu zależy od stażu pracy, tego, czy jest to pierwsze zatrudnienie, czy kolejne, a także od wymiaru etatu. Pracownik zatrudniony na umowę o pracę ma również prawo do zwolnienia lekarskiego z częściowym wynagrodzeniem, wynosi ono najczęściej 80%. 

Zatrudnieni w ramach umowy o pracę powinni mieć odprowadzane wszystkie składki: na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe, chorobowe oraz zdrowotne.

B2B – umowa o współpracy 

Coraz częściej preferowaną przez pracodawców formą zatrudnienia jest tzw. umowa B2B, czyli rozliczanie się z pracownikiem, jak z przedsiębiorcą, za pomocą comiesięcznie wystawianej faktury. Taki pracownik musi wtedy założyć własną działalność i samodzielnie odprowadzać składki zdrowotne, emerytalne i społeczne. Ich znaczna wysokość sprawia, że często trudno jest oszacować, czy proponowana stawka wystarczy na przeżycie. Osoba samozatrudniona nie posiada także ochrony wynikającej z Kodeksu Pracy. Na przykład, prawo do płatnego urlopu czy zwolnienia lekarskiego z zachowaniem prawa do wynagrodzenia zyskuje tylko wtedy, jeśli będzie zawarte w umowie o współpracy. 

UMOWA ZLECENIE

Kolejną formą zatrudnienia jest umowa zlecenia. Osoby, które posiadają status ucznia lub studenta, do 26 roku życia nie muszą być zgłaszane do ZUS, ponieważ ubezpieczenie najczęściej zapewnia szkoła lub uczelnia. Płacenie za godziny, które dana osoba przepracuje, daje większą elastyczność, lecz nie zapewnia pracownikowi płatnego urlopu, możliwości skorzystania ze zwolnienia lekarskiego czy ustawowego okresu wypowiedzenia. Oznacza to, że dużo łatwiej zwolnić pracownika, który jest zatrudniony na umowę zlecenia.

UMOWA O DZIEŁO

Umowa o dzieło to forma zawierania umów między dwiema stronami, w której zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania określonego dzieła (np. napisania tekstu, stworzenia projektu graficznego, naprawy przedmiotu). W ramach tej umowy nie odprowadza się żadnych składek, więc nie zapewnia ona ubezpieczenia społecznego. Osoba pracująca wyłącznie na podstawie umowy o dzieło nie jest pracownikiem w rozumieniu Kodeksu Pracy – nie ma prawa do urlopu, zwolnienia lekarskiego ani korzystania z Narodowego Funduszu Zdrowia, o ile nie zawarła oddzielnej umowy ubezpieczeniowej na własną rękę. Umowa o dzieło nie liczy się do stażu pracy i bardzo łatwo ją rozwiązać, dlatego nie zapewnia niemal żadnej ochrony praw pracowniczych.

STAŻ

Osobną formą doświadczenia zawodowego może być staż. Jest to forma zdobywania doświadczenia zawodowego i nauki zawodu w konkretnym miejscu pracy. Jeśli podejmujesz staż, wykonujesz zadania pod okiem mentora, jednak nie nawiązujesz pełnego stosunku pracy z pracodawcą. Czas trwania stażu oraz wynagrodzenie zależą od konkretnej oferty danego pracodawcy. Niektórzy pracodawcy oferują stażystom zatrudnienie po odbytym stażu. Jeśli nie masz doświadczenia zawodowego, odbycie stażu można również wpisać do CV.